საქართველოში მართლმადიდებელი ეკლესიის ახალი პატრიარქის არჩევა და კურთხევა ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მოვლენაა. ეს ცერემონია წლების მანძილზე შექმნილი წესების, ტრადიციებისა და სიმბოლური რიტუალების ერთობლიობაა.
ახალი პატრიარქის არჩევა საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის უმაღლესი იერარქიის მიერ ხდება, რომლის მთავარ ნაწილს წმინდა სინოდის წევრები შეადგენენ. კანდიდატები, ჩვეულებრივ, უკვე უმაღლესი სამღვდელო პირები არიან.
კურთხევის ცერემონია
აღსაყდრების ოფიციალური ცერემონია, ტრადიციულად, სვეტიცხოვლის საკათედრო ტაძარში ხდება, რომელსაც ესწრებიან:
- წმინდა სინოდის წევრები
- სხვადასხვა ეპარქიის მღვდელმთავრები
- ქვეყნის მთავრობა და მაღალი რანგის სტუმრები
- მრევლის წარმომადგენლები
ცერემონია იწყება სადღესასწაულო ლიტურგიით, რომელსაც თან ახლავს ლოცვები, საგალობლები და წირვის სიმბოლური რიტუალები.
სადღესასწაულო ლიტურგიას ხელმძღვანელობს უმაღლესი იერარქი — ჩვეულებრივ, საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის არჩევისას ეს არის სინოდის უმაღლესი წევრი, მაგალითად მიტროპოლიტი.
ცერემონიის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მომენტია ახალი პატრიარქის ტახტზე დასმა.
ტახტის სიმბოლური მნიშვნელობა:
- სულიერი ავტორიტეტი: ტახტი ხაზს უსვამს პატრიარქის სტატუსს ეკლესიის იერარქიაში და ქრისტიანული სწავლების დამცველად წარმოჩენს;
- ეკლესიის ერთობა: მისი ცენტრში დასმა წარმოადგენს ეკლესიის ერთიანობას პატრიარქის გარშემო;
- ისტორიული სიმბოლო: ტახტი ასახავს საუკუნოვანი ტრადიციების გაგრძელებას და საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ავტორიტეტს.
სიმბოლური ნივთები
კურთხევის დროს ახალ პატრიარქს გადაეცემა:
- კვერთხი — სულიერი ხელმძღვანელობის სიმბოლო;
- საეკლესიო ნივთები: პანაღია (ღვთისმშობლის ხატი, რომელსაც პატრიარქი გულზე ატარებს)
- კუნკულ–ბარტყული – პატრიარქის კუნკული შავი ან თეთრი ფერისაა, ზედა ნაწილში გამოსახული აქვს ჯვარი;
- ენქერი – ეშმაკზე გამარჯვების სიმბოლოა.
- მიტრა – მაცხოვრის ეკლის გვირგვინის სიმბოლოა.
აღსაყდრების შემდეგ ახალი პატრიარქი მიმართავს მრევლს და იერარქიას. დასასრულს, იწყება საზეიმო ზარების რეკვა და საეკლესიო გალობის შესრულება.
