მარწყვი, საზამთრო, ატამი, ალუბალი, მოცვი, ნესვი თუ სხვა საზაფხულო ხილი მხოლოდ ტკბილი დესერტი არ არის. ისინი ორგანიზმს ვიტამინებს, მინერალებს, ანტიოქსიდანტებსა და წყალს აწვდიან, რაც ცხელ დღეებში განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.
დიეტოლოგების თქმით, ხილის რეგულარული მიღება დაკავშირებულია გულ-სისხლძარღვთა სისტემის ჯანმრთელობასთან, კანის მდგომარეობის გაუმჯობესებასთან და იმუნური სისტემის გაძლიერებასთან.
თუმცა, როგორც ნებისმიერი საკვები, ხილიც ზომიერად უნდა მივიღოთ — განსაკუთრებით მათ, ვისაც სისხლში შაქრის დონის კონტროლი სჭირდება.
საზამთრო
საზამთრო ზაფხულის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ხილია და ამის მიზეზი მხოლოდ მისი ტკბილი გემო არ არის. ის დაახლოებით 90 პროცენტამდე წყალს შეიცავს, ამიტომ ცხელ დღეებში ორგანიზმის სითხით მომარაგებაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს.
საზამთრო მდიდარია ლიკოპენით — ანტიოქსიდანტით, რომელიც ხილს წითელ ფერს აძლევს და ორგანიზმში თავისუფალი რადიკალების მოქმედებას ამცირებს.
ჯანმრთელი ადამიანისთვის საზამთროს რეკომენდებული რაოდენობა საშუალოდ დაახლოებით 150-300 გრამია.
რა სარგებელი აქვს?
- ხელს უწყობს ორგანიზმის დატენიანებას;
- ეხმარება სხეულს სიცხის დროს ტემპერატურის რეგულირებაში;
- შეიცავს A და C ვიტამინებს, რომლებიც მნიშვნელოვანია კანისა და იმუნიტეტისთვის;
- ლიკოპენი დაკავშირებულია გულის ჯანმრთელობის მხარდაჭერასთან;
- შეიცავს კალიუმს, რომელიც მნიშვნელოვანია კუნთებისა და ნერვული სისტემის მუშაობისთვის.
მარწყვი
მისი განსაკუთრებული თვისება C ვიტამინის მაღალი შემცველობაა — რამდენიმე მარწყვიც კი მნიშვნელოვნად ავსებს ორგანიზმის დღიურ მოთხოვნილებას.
დღეში დაახლოებით 1 ჭიქა მარწყვი (დაახლოებით 150 გრამი) კარგი არჩევანია.
რატომ არის სასარგებლო?
- აძლიერებს იმუნურ სისტემას;
- ხელს უწყობს კოლაგენის წარმოქმნას, რაც კანის ელასტიკურობისთვის მნიშვნელოვანია;
- შეიცავს ანტიოქსიდანტებს, რომლებიც უჯრედებს დაზიანებისგან იცავს;
- ბოჭკოების წყალობით აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას;
ატამი
ატამი ზაფხულის ერთ-ერთი ყველაზე არომატული ხილია – შეიცავს წყალს, ბოჭკოებსა და რამდენიმე მნიშვნელოვან ვიტამინს.
დღეში 1 საშუალო ზომის ატამი საკმარისი რაოდენობაა.
სარგებელი:
- ხელს უწყობს ნაწლავების ნორმალურ მუშაობას;
- შეიცავს ბეტა-კაროტინს, რომელიც მნიშვნელოვანია კანისა და თვალებისთვის;
- შეიცავს C ვიტამინს, რომელიც იმუნიტეტისთვის აუცილებელია.
- ატამში არსებული ბუნებრივი შაქარი სწრაფ ენერგიას გვაძლევს.
ალუბალი
ალუბალი არა მხოლოდ გემრიელი, არამედ ერთ-ერთი ყველაზე სასარგებლო საზაფხულო ხილია.
ალუბლის განსაკუთრებულ ფერს მასში შემავალი ანტოციანინები განაპირობებს – მცენარეული პიგმენტები, რომლებიც ძლიერ ანტიოქსიდანტურ მოქმედებას ავლენენ. ისინი ორგანიზმში თავისუფალი რადიკალების ზემოქმედების შემცირებას უწყობენ ხელს. თავისუფალი რადიკალების ჭარბი რაოდენობა კი უჯრედების დაზიანებასთან და ორგანიზმში ანთებით პროცესებთან არის დაკავშირებული.
გარდა ამისა, ალუბალი შეიცავს C ვიტამინს, რომელიც მნიშვნელოვანია იმუნური სისტემის ნორმალური ფუნქციონირებისთვის და კოლაგენის წარმოქმნისთვის.
სარგებელი:
- ეხმარება ორგანიზმს ანთებითი პროცესების შემცირებაში;
- შეიცავს ანტიოქსიდანტებს;
- ხელს უწყობს გულის ჯანმრთელობას;
- ზოგიერთი კვლევის მიხედვით, ალუბალი შესაძლოა ძილის ხარისხთანაც იყოს დაკავშირებული, რადგან შეიცავს მცირე რაოდენობით მელატონინს.
დაახლოებით 1 ჭიქა ალუბალი დღეში საკმარისია.
მოცვი
მასში განსაკუთრებით ბევრია ანთოციანინი — მცენარეული ნაერთი, რომელიც მოცვს ლურჯ-მუქ შეფერილობას აძლევს და ორგანიზმში უჯრედებს ოქსიდაციური სტრესისგან იცავს. სწორედ ამიტომ მოცვი ხშირად უკავშირდება დაბერების პროცესის შენელებას, გულის ჯანმრთელობის მხარდაჭერას და ტვინის ფუნქციის გაუმჯობესებას.
გარდა ანტიოქსიდანტებისა, მოცვი შეიცავს C და K ვიტამინებს, ბოჭკოებსა და მცირე რაოდენობით მინერალებს.
ბოჭკოები ხელს უწყობს საჭმლის მონელებას და ნაწლავების მუშაობას, ხოლო C ვიტამინი იმუნური სისტემის გაძლიერებაში მონაწილეობს. მოცვი ასევე დაბალკალორიული ხილია, ამიტომ ხშირად რეკომენდებულია მათთვისაც, ვინც მსუბუქ და ჯანსაღ კვებას ანიჭებს უპირატესობას.
რატომ არის სასარგებლო?
- იცავს უჯრედებს ოქსიდაციური სტრესისგან;
- ხელს უწყობს ტვინის ჯანმრთელობას;
- დადებითად მოქმედებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემაზე;
- აუმჯობესებს ნაწლავების მიკროფლორის მდგომარეობას.
დღეში ნახევარი ან ერთი ჭიქა მოცვი კარგი რაოდენობაა.
ნესვი
ნესვი საზაფხულო სუფრის ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული და სასიამოვნო ხილია. მისი მთავარი უპირატესობა წყლის მაღალი შემცველობაა, რის გამოც განსაკუთრებით კარგია ცხელ დღეებში ორგანიზმის დასატენიანებლად.
განსაკუთრებით კარგია ნესვის მიღება ფიზიკური აქტივობის შემდეგ, როდესაც ორგანიზმი ოფლიანობის შედეგად კარგავს წყალსა და მინერალებს.
ჯანმრთელი ადამიანისთვის დღეში დაახლოებით 150-300 გრამი რეკომენდებულ რაოდენობად ითვლება.
უმჯობესია ნესვი მივირთვათ დამოუკიდებლად ან სხვა მსუბუქ საკვებთან ერთად.
სარგებელი:
- ეხმარება ორგანიზმს ჰიდრატაციაში;
- შეიცავს A ვიტამინს, რომელიც კანისა და თვალებისთვის მნიშვნელოვანია;
- შეიცავს C ვიტამინს;
- ხელს უწყობს იმუნიტეტის გაძლიერებას.
