ჩვეულებრივ, ამბობენ, რომ 20 წლის ასაკში თქვენ გაქვთ ისეთი კანი, რომელიც მემკვიდრეობით მიიღეთ, 40 წლის ასაკში კანი, რომელსაც ცხოვრება გაძლევთ, ხოლო 60 წლის ასაკში გაქვთ კანი, რომელიც დაიმსახურეთ. ასე რომ, თქვენ შესაძლოა დაიბადეთ ჯანსაღი და კარგი კანით, მაგრამ თქვენი ცხოვრების წესიდან გამომდინარე, შესაძლოა ეს მოცემულობა შეიცვალოს.
სწორედ ამიტომ, თქვენი კანი ყოველდღიურად უნდა დაიცვათ „უხილავი“ მტრებისგან, უპირველესად კი გავიცნოთ ეს მტრები:
1.კვება − თანამედროვე არასრულფასოვანი ნუტრიენტებისგან (რაფინირებული შაქარი, არაჯანსაღი ცხიმები, კონსერვანტები და ა.შ.) შემდგარი დიეტა იწვევს კანის პრობლემებს. მაგ: რაფინირებული ნახშირწყლები და დიდი რაოდენობით შაქარი უკავშირდება აკნეს გამომწვევ მიზეზებს. რაციონში ნახშირწყლების შემცირება აქვეითებს მნიშვნელოვანი საკვები ნივთიერებების, მათ შორის ვიტამინების, მინერალების, ანტიოქსიდანტების, უჯრედისისა და სასარგებლო ცხიმების მოხმარებას. თუ კანი ვერ მიიღებს მისთვის საჭირო ნუტრიენტებს, ის მალე გამოშრება, დანაოჭდება და შეიცვლის ფერს. საჭიროა კვების დაბალანსება, ნახშირწყლოვანი საკვები კი დაბალანსებული კვების აუცილებელი ნაწილია.
- ქიმიური ელემენტების გავლენა − დაბინძურებული ჰაერიდან დაწყებული, კანის სინთეტიკური მოვლისა და სახლის დასასუფთავებლად განკუთვნილი ქიმიკატების საშუალებებით დამთავრებული, ჩვენი კანი განიცდის არაჯანსაღი ელემენტების ყოველდღიურ ზემოქმედებას. კონტაქტური დერმატიტი არის დაავადება, რომელსაც ამ ნივთიერებების უარყოფითი გავლენების შედეგად ვიღებთ.
3.მოწევა − გარდა იმისა, რომ მოწევა კლავს, ნიკოტინი ავიწროებს სისხლძარღვებს, ხელს უშლის სისხლის მიმოქცევას და ააქტიურებს კოლაგენის (კანის შემაერთებელი ქსოვილის) დამშლელი ფერმენტების გამოყოფას, რის გამო მწეველთა კანზე უფრო მეტი ნაოჭი და ხაზები ჩნდება. მოწევა ასევე ანადგურებს A და C ვიტამინებს, რომლებიც კანის ჯანმრთელობისთვის აუცილებელია.
- ჰაერის ცუდი ხარისხი − ჰაერის დაბინძურება იწვევს ოქსიდაციურ სტრესს, და UV-სხივებისა თუ თამბაქოს კვამლის მსგავსად, კანს უფრო მეტად მიდრეკილს ხდის ანთებისკენ. ჩვენ უნდა დავიცვათ თავი შიდა სივრცეშიც − როცა ფანჯრებს ან კარს ვაღებთ, დაბინძურებული ჰაერი შემოდის ჩვენს სახლებში, გროვდება და ერევა სხვა დაბინძურებულ ნაწილაკებს, რომლებიც გამოიყოფა გათბობის სისტემიდან, კედლების საღებავებით ან საწმენდი საშუალებებით. გამათბობლები და კონდიციონერები აშრობს კანს, რომელიც 70%-ით წყლისგან შედგება. ნებისმიერი რამ, რაც ამ ბალანსს არღვევს, აზიანებს კანს. კანს სჭირდება ჯანსაღი, გარე ჰაერი.
- მაკიაჟი − ყოველდღე და მთელი დღე მაკიაჟის ტარება არაჯანსაღი ჩვევაა, რადგან ტონალური კრემები და პუდრები აბინძურებს ფორებს, ეს უკანასკნელი კი დახშული არ უნდა იყოს, რათა მოხდეს კანიდან ჭუჭყის გამოძევება. დღეს ბაზარზე სრულიად ბუნებრივი მაკიაჟის საშუალებების მწარმოებელი მხოლოდ რამდენიმე კომპანიაა, რომლის პროდუქცია ძირითადად არაბიუჯეტურია. ზედმეტად ბევრი მაკიაჟის ტარებაზე უარესი კი ძილის წინ მისი სახეზე დატოვებაა, რაც უფრო მეტად აზიანებს კანს.
- გაუწყლოება (დეჰიდრატაცია) – ადამიანთა უმეტესობა არ სვამს საკმარის წყალს. უნდა გვახსოვდეს, რომ ჩვენს კანს ძალიან სჭირდება წყალი. მნიშვნელოვანია ასევე მიღებული წყლის ხარისხიც − ონკანის წყალში ზოგჯერ გვხვდება ქლორინი, ფლორიდი, მძიმე მეტალები, სინთეტიკური ჰორმონები და გადამუშავებული კანალიზაცია, ამიტომ წყალი უმჯობესია გაიფილტროს.
- ვარჯიშის ნაკლებობა − ვარჯიში ააქტიურებს სისხლის მიმოქცევას მთელ ორგანიზმში, მათ შორის კანის უჯრედებში, რაც თავის მხრივ აწვდის მას საჭირო ნუტრიენტებს. ვარჯიში ხელს უწყობს თქვენი ორგანიზმიდან ტოქსინების გამოდევნას და სწორედ ამიტომ, კანი, ფრჩხილები და თმა ძლიერდება.
- წონის მომატება ან წონის დაკლება − წონის მკვეთრმა მატებამ შესაძლოა გამოიწვიოს სტრიები, ხოლო წონის უეცარმა შემცირებამ ე.წ. ჩამოშვებული კანი. თუ წონაში კლება მიმდინარეობს ნელი ტემპით, კანს აქვს შესაძლებლობა შეიკუმშოს და შეესაბამებოდეს ტანის ფორმებს. ფოკუსირდით წონის დაკლებაზე ნელა და სტაბილურად.
- მზე − ეს საკმაოდ დიდი განხილვის საგანია. მზე შესაძლოა იწვევდეს კანის კიბოს, თუმცა კანს ჭირდება მზის სხივი ვიტამინ D-ს სინთეზისთვის. მზის სხივები სამ ძირითად კატეგორიაში ხვდება: UVA, UVB, UVC.
UVA ყველაზე გრძელი, ხოლო UVC ყველაზე მოკლე სხივებია (რომლებიც დედამიწამდე იშვიათად აღწევს). UVB სხივები აღწევს კანის მხოლოდ ზედა შრის − ეპიდერმისის ბოლომდე, თუმცა იქაც შეუძლია უჯრედების დაზიანება. UVA-სხივები კი უფრო ღრმად − დერმისამდე ჩადის, რაც შესაძლოა მეტად საზიანო იყოს. UVA-სხივებს შეუძლია შეაღწიოს შუშაშიც, ასე რომ, არ იფიქროთ, მხოლოდ იმის გამო, რომ მოღრუბლული დღეა ან ფანჯრის მიღმა ხართ, დაცული იქნებით მათი გამჭოლი სხივებისგან.
ამგვარად, მზის აბაზანები მხოლოდ შეზღუდული დროით უნდა მივიღოთ, რათა ერთი მხრივ კანი არ დავაზიანოთ, ხოლო მეორე მხრივ ვიტამინ D-ს სინთეზის პროცესს ხელი შევუწყოთ. აუცილებელია მზისგან დამცავი საშუალებების გამოყენება ზამთარ-ზაფხულ.
