საგულდაგულოდ შერჩეული მზისგან დამცავი საცხი ყოველდღიური სილამაზის რუტინის განუყოფელი ნაწილია. მაგრამ ალბათ დაფიქრებულხართ, როდის შეიქმნა პირველი SPF? როგორ მიხვდა კაცობრიობა, რომ მზის სხივები სინათლეს და სითბოს კი იძლევა, მაგრამ კანსაც აზიანებს და მას დაცვა სჭირდება? მოდი, ისტორია ერთად გავიხსენოთ.
1930-იანები: მთა, მზე და დამწვრობა
მზისგან დაცვის პროდუქტის შესაქმნელად პირველი მცდელობა 1930-იანი წლებით თარიღდება. ავსტრალიელმა ქიმიკოსმა, მილტონ ბლეიკმა (Milton Blake) დაამზადა ხელნაკეთი კრემი, რომელსაც ის საკუთარი სახლიდან ყიდდა. ფორმულა ძალიან პრიმიტიული იყო, მაგრამ პირველი ნაბიჯი გადაიდგა. ასე იქცა მილტონი SPF-ის პიონერად.
ყველაზე მნიშვნელოვანი გარდატეხა 1938 წელს მოხდა, როცა შვეიცარიელი ქიმიკოსი, ფრანც გრეიტერი (Franz Greiter) ავსტრიულ ალპებში მოგზაურობისას მზეზე დაიწვა. სწორედ ამის შემდეგ მან შექმნა მზისგან დამცავი საცხი – Gletscher Creme, ანუ „მყინვარის კრემი“, რომელიც დღესაც არსებობს ბრენდის Piz Buin სახით. 1962 წელს Franz Greiter-მა ოფიციალურად დაამკვიდრა SPF ტერმინი – Sun Protection Factor (მზისგან დამცავი ფაქტორი).
1980-90-იანები: სრულყოფა და ფართო სპექტრი
სილამაზის ინდუსტრიაში ნელ-ნელა მივიდნენ იმ დასკვნამდე, რომ უნდა ებრძოლათ მზის ორი სპექტრის გამოსხივებასთან: UVA და UVB. მზის რადიაციის 95% UVA სხივებზე მოდის, რომელიც ძალიან ღრმად აღწევს კანში, იწვევს და იწვევს კანის ფოტოდაბერებას, დანაოჭებას. განსაკუთრებით საშიშია მზის UVB კლასის გამოსხივება, რომელიც აზიანებს უჯრედებს, იწვევს უჯრედული დნმ-ს მუტაციას, რამაც შეიძლება მიგვიყვანოს მელანომამდე ან კანის კიბოს სხვა სახეობამდე.
ასე გაჩნდა Broad Spectrum SPF-ები, რომლებიც ორივე ტიპის სხივებისგან იცავენ კანს.
დღეს:
დღეს მზისგან დამცავი საშუალებები სრულყოფილი და დახვეწილია. ის ხშირად ინტეგრირებულია დამატენიანებლებში, ტონალურ კრემებში, სტიკებსა და ბალზამებში, მორგებულია კანის ტიპებს, კანის მგრძნობიარობასა და სხეულის სხვადასხვა ნაწილს ინდივიდუალურად, თავისებურებების გათვალისწინებით.
OK! რჩევა:
გამოიყენეთ სპფ 30 ყოველდღიურ რუტინაში, ზამთარშიც კი.
ტონალურის მცირე SPF არ არის საკმარისი ყოველდღიური დაცვისთვის, ზაფხულში იხმარეთ მის ქვეშ SPF დამცავი.
გაიახლეთ SPF საცხი ყოველ 2-3 საათში, განსაკუთრებით თუ ოფლიანობთ ან წყალთან გაქვთ შეხება და გახსოვდეთ, ერთ დროს მთაში დამწვარი ქიმიკოსის მოფიქრებული კრემი დღეს თქვენი კანის ჯანმრთელობის დარაჯია.
